WATERPUTTEN IN SCHIN OP GEUL EN HET GERENDAL ©

 

DE WATERPUTTEN
 

Rond 1900 waren in Schin op Geul nog veel mensen die het drinkwater moesten halen
bij de zogenaamde "Huydsbron" (een waterbron/sprunk aan de Graafstraat)
en aan de Hoogbeek.

De bewoners boven aan de Keutenberg moesten hun drinkwater halen bij de "Gronseleput"
(een waterbron/sprunk) onder aan de Keutenberg.

Rond die tijd waren er klachten over de situatie aan de Gronseleput.
Het water werd vervuild door het publiek dat hier het water kwam halen.
Om de waterbron werd toen een laag muurtje gebouwd.

Achter de boerderij van de familie Laval in Schin op Geul (bij Strucht) lag eveneens een waterbron,
het zogenaamde "Siepke".
Hier koelde men ook de bereide boter.
De bewoners van het Gerendal haalde hier tijdens een droogteperiode het drinkwater voor het vee.

 


de oude waterput bij Hotel Vinkenberg

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


v/h cafť de Vinkenberg

In de Vinkenbergstraat te Schin op Geul bij "Hotel Vinkenberg" (huisnr. 2-2a) staat een privť waterput met een eenvoudige houten opbouw.
De buurtbewoners konden ook hier soms drinkwater halen.

Omstreeks 1995 is de houten putopbouw door de Heemkundevereniging Schin op Geul gerestaureerd.
Men mocht van de toenmalige eigenaar echter uitsluitend goedkoop vurenhout gebruiken.
Zoals verwacht is het in 1995 gebruikte vurenhout behoorlijk door de weerselementen aangetast.

Uit deze in november 2004 gemaakt foto blijkt dan ook dat het hout weer in een zeer slechte staat verkeerd.
Op plaatsen is het hout zelfs verrot.
De vereniging probeert nu met de huidige eigenaar een betere en langdurige oplossing te vinden.
Het zou erg jammer zijn als dit stukje historie uit het straatbeeld zou verdwijnen.

 

Hoe fraai een puthuisje gelegen kan zijn is te zien in het natuurgebied "Het Gerendal".

Schitterend in dit wandelgebied gelegen en verscholen achter twee zeer oude bomen ligt langs de Gerendalsweg een waterput uit 1550, uitgekapt in de mergelbodem, met een puthuisje als bovenbouw ("de Schaapsput").
Het grote putwiel en de putrol zijn nog aanwezig.
De waterput werd voorheen gebruikt als de drinkwatervoorziening voor de bewoners en het vee in dit gebied.
De waterput had in 1915 een diepte van ongeveer 40 meter.

De put is momenteel ten dele volgestort en is nog  15 tot 20 meter diep.
Waterwinning is volgens TNO niet meer mogelijk.

De naam "Schaapsput" is ontstaan aan het begin van de twintigste eeuw, omdat in de nabijheid van de put de schaapsweiden lagen.

 

 

HET GERENDAL

 

 

Het Gerendal is ťťn van de opmerkelijkste natuurgebieden in Zuid-Limburg, dat bestaat uit
hellingbos, kalkgrasland en akkers.
Het heeft een oppervlakte van ongeveer 80 hectares.

Het Gerendal is geen dal in de gebruikelijke zin van het woord.
Het dal is niet uitgeslepen door een rivier of beek, maar door de afvloeiing van regen- en smeltwater.
Zo'n dal wordt op z'n Limburgs een grubbe (droogdal) genoemd.
In het Gerendal zijn diverse holle wegen.
Een holle weg is een weg die door het intensieve gebruik van mens en dier (vee) en de afvoer
van o.a. hemelwater, door de jaren heen veel lager is komen te liggen
dan de grond aan weerskanten van de weg.

De hoge wegbermen geven dit landschap een apart karakter en hebben een interessante plantengroei.
Het Gerendal staat bekend om zijn rijke flora en fauna.
In het voorjaar bloeien in de hellingbossen bijzondere bloemen,: o.a. de bosanemoon, de aronskelk,
diverse soorten orchideeŽn, het goudveil, het longkruid en het sterk geurende daslook.

In het Gerendal zijn ook nog enkele drinkpoelen.
De poelen werden in het verleden gebruikt als drinkplaats voor het vee.
Tegenwoordig hebben ook padden, kikkers, salamanders, libellen en watertorren
in dit gebied hun territorium.
Het water van een poel is ondiep en wordt in het voorjaar snel door de zon verwarmd,
wat weer belangrijk is voor de voortplanting van de amfibieŽn.

 



De "schaapsput" langs de Gerendalsweg omstreeks 1966

 

Tegenover de oude waterput ("de Schaapsput") staat
de witte 19e eeuwse boerderij "De Gerendalshoeve" van Staatsbosbeheer.
De hoeve is gebouwd van Maastrichts Krijt.
Dit is de voormalige boswachters woning (van oorsprong een hoeve) waarin ook het kantoor van de boswachterij was gevestigd.
Tevens was hier ook het centrale meldpunt voor bosbranden gevestigd.
De woning wordt thans door Staatsbosbeheer als vakantie woning verhuurd.

Hier is ook de toegang naar de voor Nederland unieke orchideeŽntuin met ruim twintig soorten wilde orchideeŽn (open van medio mei tot eind juni en gratis toegang).

Voor het gebouw ligt in een weiland een kleine waterpoel.

 

Waar thans de Gerendalsweg ligt, was in het verre verleden de "Sjloensweg" gelegen.
Dit was de zeer oude weg van Kasteel Schaloen ((13e eeuw) naar de oude Romeinse heerbaan
Maastricht-Aken over Scheulder.